Rouwen op afstand: Silvia Martes onderzoekt verlies en herinnering in nieuw filmisch werk

19 nov 2026
Silvia Martes. Till What Strange Day We Meet Again, 2027 (film still)

Van 20 maart tot 5 september 2027 toont De Pont Museum … has other plans for us, een nieuwe solotentoonstelling van kunstenaar en filmmaker Silvia Martes (Eindhoven, 1985). Hierin geeft zij haar filmische praktijk een nieuwe richting. Vier werken gaan in première in een persoonlijk onderzoek naar verlies en dood, rouw en herinnering, maar ook naar reïncarnatie en het hiernamaals.

Het uitgangspunt voor de tentoonstelling ontstond in 2024, toen Martes haar oma met dementie op Curaçao bezocht. Ze werd diep geraakt door de aftakeling van deze sterke, ondernemende vrouw en begon haar heldere en verwarde momenten vast te leggen. Het confronterende proces van afscheid nemen vormde het begin van een intensief onderzoek naar sterven, rouw en herinnering. Dit werd versterkt door gesprekken met haar moeder in Nederland over de afstand tussen hen.
 

Persoonlijke geschiedenis, collectieve tradities

In de nieuwe werken verbindt Martes haar persoonlijke familiegeschiedenis met de manieren waarop in verschillende tradities en overtuigingen vorm wordt gegeven aan ideeën over de dood en het leven na de dood. Haar onderzoek voert haar van Curaçao naar Ghana en verbindt herinneringen aan haar familie met de geschiedenis van migratie en het koloniale verleden. Op Curaçao leidden de gesprekken met haar oma tot een nieuwe film. Samen met haar broer Jimmy, die als productie-assistent meewerkte, reisde Martes vervolgens naar Ghana. In Accra verdiepte zij zich in de kosmologie van het Ga-volk en ontmoette zij makers van fantasierijke doodskisten. Deze zogenaamde 'fantasy coffins' begeleiden de overledene naar de wereld van de voorouders en kunnen vormen aannemen van bijvoorbeeld een chilipeper, bierfles, leeuw of vis. Ook maakte ze opnames bij Elmina Castle, een van de belangrijkste forten van de Nederlandse slavenhandel aan de Ghanese kust. Hiervandaan werden tot slaaf gemaakte mensen verscheept over de Atlantische Oceaan. De aanwezigheid van haar verre voorouders lijkt er nog altijd voelbaar.
 

Ruimtelijke installaties

In De Pont Museum worden haar films voor het eerst als ruimtelijke installaties gepresenteerd, in combinatie met sculpturale werken. Waar de zorgvuldig ontworpen filmsets in haar eerdere werk vooral het decor vormden voor wat zich voor de camera afspeelde, worden de materiële aspecten van haar werk hier onderdeel van de ervaring van de bezoeker. Daarmee krijgt de meer persoonlijke en documentair georiënteerde werkwijze van haar recente werk een nieuwe fysieke en zintuiglijke gelaagdheid.
 

Maria Schnyder, directeur De Pont Museum:

‘Al vanaf haar eerste korte experimentele films, waarin zij in zelf ontworpen en gebouwde filmsets geheel eigen werelden creëerde, onderscheidt Silvia Martes zich door haar uitgesproken filmische verbeeldingskracht en onmiskenbare beeldtaal. … has other plans for us markeert een belangrijke nieuwe fase in haar oeuvre. Juist door de grenzen van haar vertrouwde werkwijze te verleggen, laat Martes zien hoe haar beeldtaal zich kan vernieuwen zonder aan eigenheid te verliezen. Daarmee bevestigt zij haar positie als een van de meest onderscheidende en toonaangevende kunstenaars van haar generatie in Nederland.’

 

Download beeldmateriaal

 

Over De Pont Museum

De Pont Museum is een internationaal museum voor hedendaagse kunst, gevestigd in een voormalige textielfabriek in Tilburg. Het museum staat bekend om een artist-first programma zonder concessies en een collectie die diepte boven breedte stelt, met werk van onder meer Anish Kapoor, Marlene Dumas, Thomas Schütte, Kara Walker, Ragnar Kjartansson, Laure Prouvost en Steve McQueen.

 

Over de kunstenaar

Silvia Martes (Eindhoven, 1985) studeerde aan de Gerrit Rietveld Academie en was van 2019 tot 2021 artist-in-residence aan de Rijksakademie van beeldende kunsten.

In 2021 werd Martes genomineerd voor de Prix de Rome en ontving zij de Theodora Niemeijer Prijs. In 2023 vond haar eerste overzichtstentoonstelling plaats in het Haus für Medienkunst in Oldenburg, gevolgd door een tweede overzichtstentoonstelling in 2024 in het Leopold-Hoesch-Museum in Düren, als onderdeel van de tweejarige beurs van de Günther Peill Stiftung.

In 2025 rondde Martes een tweejarig filmisch onderzoeksproject af, ondersteund door de Hartwig Art Foundation. Haar werk werd daarnaast onder meer gepresenteerd in het Van Abbemuseum (Eindhoven, 2022), Kunsthal Extra City (Antwerpen, 2022), het Stedelijk Museum (Amsterdam, 2021) en EYE Filmmuseum (Amsterdam, 2020).

Martes woont en werkt in Amsterdam.

 

Alle werken in de tentoonstelling: Collectie Hartwig Art Foundation. Beoogde schenking aan de Rijkscollectie RCE.