Jean-Michel Alberola

‘Let op! jma wil je laten weten dat vijf schilderijen nog niet af zijn’. Deze tekst plaatste Jean-Michel Alberola ooit bij de ingang van een Parijse galerie ter introductie van zijn tentoonstelling. Dat was opmerkelijk, want er hingen maar zes schilderijen en een foto. Slechts één werk was gesigneerd en had een verkoopnummer. Met deze ironische ingreep ondermijnde hij de commerciële grondslag van zijn eigen tentoonstelling, die immers plaatsvond in een galerie die hoopte op financieel gewin met de verkoop van het werk.

Alberola haalde vaker zulke Duchamp-achtige ‘Spielereien’ uit door zijn werk of de context waarin het werd gepresenteerd van commentaar te voorzien, schilderijen te hoog op te hangen, of monochrome schilderijtjes te koop aan te bieden als ‘recycled’. Alsof zo’n kleurvlak een hergebruikte gedachte is en geen origineel werk. 

Alberola’s oeuvre balanceert tussen figuratief, abstract en conceptueel. Hij is vooral bekend als schilder, maar hij werkt in vele disciplines: van gouaches (zie: La pensée de Leibniz), olieverfschilderijen (zie Celui qui figure) en monumentale muurschilderingen (zie Pierre-Joseph Proudhon) tot tekeningen en aquarellen (zie onder meer Gauche Droite), kunstenaarsboeken, neonverlichting, sculpturen, foto's, films en tekstuele werken. Begin jaren 80 werd hij vaak geassocieerd met Figuration Libre, de Franse stroming waarin de vrije creatieve expressie centraal stond en de grens tussen hoge en populaire cultuur vertroebelde. 

Alberola toont zich vaak een kritisch en humoristisch onderzoeker van de rol van de kunstenaar als ‘schepper’. Veel werk signeert hij met Actéon, naar Actaion uit de Griekse mythologie, de jager die de badende godin Diana bespiedt, waarop zij hem in een hert verandert en zijn eigen honden hem verscheuren. Actaion overschreed de grens van wat hij mocht zien, en misschien is dat juist wat een kunstenaar ook zou moeten beogen.